Ubukene, ubuke bw’abarimu n’ibikorwaremezo bidahagije bikoma mu nkokora uburezi bw’abana.

Mu Rwanda, nubwo gahunda yo kugeza ireme ry’uburezi kuri bose ikomeje gushyirwa imbere, hari abana benshi batabasha kurangiza amashuri abanza. Kwiyandikisha byiyongereye ugereranyije n’ahashize, ariko gusoza amashuri biracyari ikibazo gikomeye mu turere twinshi.

Imwe mu mbogamizi zikomeye ni ubukene mu miryango. Abana benshi bata ishuri kuko ababyeyi babo batabasha kubabona ibikoresho nk’ibiryo, amakayi, impuzankano cyangwa amafaranga y’ishuri. Hari aho umuryango ushyira imbere ibikorwa byo gushaka imibereho aho kohereza umwana ku ishuri. Bamwe batangira gutozwa gukora imirimo itinjiriza amafaranga menshi, bigatuma bahagarika amasomo.

Ubucucike mu byumba by’amashuri nabwo burabangamira abana. Abarimu benshi bigisha abana barenga 50, bigatuma batabona umwanya wo gusobanurirwa amasomo ku giti cyabo. Ibi bituma bamwe batangira gutsindwa no guta ishuri, kubera kutitabwaho ku buryo bwihariye.

Ibura ry’abarimu bafite ubumenyi buhagije ni indi mbogamizi. Hari amashuri abanza atagira abarimu bujuje ibisabwa, cyangwa abarimu badahabwa amahugurwa ahagije mu buryo bugezweho bwo kwigisha. Ibi bigira ingaruka ku ireme ry’uburezi n’intsinzi y’abana.

Ihezwa ry’abana bafite ubumuga ni ikibazo gikomeye. Aho kwitabwaho by’umwihariko, hari aho badafatwa nk’abashoboye kwiga, bagacikwa ku bikorwaremezo byabafasha, cyangwa bagahura n’imyitwarire idakwiriye y’abarimu. Uburenganzira bwo kwiga bureba buri mwana uko ameze kose.

Kudakurikirwa n’ababyeyi nabyo bigira ingaruka. Iyo umwana abona ko nta muntu uha agaciro imyigire ye, acika intege agahitamo kubivamo. Uruhare rw’umuryango ni ingenzi mu gutuma umwana agera ku ntsinzi.

Imyitwarire mibi mu mashuri irimo gukubitwa cyangwa guhohoterwa n’abarimu cyangwa bagenzi bayo, cyane cyane abakobwa bahohoterwa mu buryo bw’imibonano mpuzabitsina, bishobora gutuma batwara inda cyangwa bacika intege burundu. Umutekano w’umwana mu ishuri no mu nzira bajyamo ugomba gushyirwa imbere.

Ingendo ndende z’abana zigira ingaruka ku myigire, cyane cyane mu byaro aho abana bagenda ibirometero byinshi, banyura mu mvura, izuba cyangwa mu nzira zitemewe. Ibi bituma bamwe babura icyizere cyo gukomeza kwiga.

Mu rwego rwo gukemura izi mbogamizi, leta n’abafatanyabikorwa bayo bashyiraho gahunda nyinshi zirimo kubaka ibyumba by’amashuri, kongera abarimu, gutanga ibikoresho, no guteza imbere uburezi budaheza. Ariko haracyari icyuho mu gushyira izi gahunda mu bikorwa ku buryo burambye no kugera ku mwana wese. Inzego z’ibanze, ababyeyi, abarimu n’amashuri bagomba gufatanya kugira ngo umwana wese abashe gusoza amashuri abanza. Nta mwana ugomba gusigara inyuma kuko nta gihugu gishobora gutera imbere kidashoye mu burezi bufite ireme.